Roman Arkadjevitsj Abramovitsj (Russisch: Роман Аркадьевич Абрамович) (Saratov (RSFSR, USSR), 24 oktober 1966) is een Russische oliemiljardair, die als een van de Russische oligarchen bekendstaat. Buiten Rusland is hij vooral bekend als eigenaar van de Engelse Premiership-voetbalclub Chelsea F.C. en binnen Rusland is hij bekend als mede-eigenaar van de Russische Premjer-Liga -voetbalclub CSKA Moskou. Hij is ook bekend door zijn exorbitante levensstijl. Hij verving na de Yukos-rechtszaak Michail Chodorkovski als de rijkste man van Rusland en stond in 2008 in Forbes genoteerd als 15e van de wereld met een geschat vermogen van 23,5 miljard dollar. In februari 2007 werd hij volgens de Russische editie van het tijdschrift Finance magazine voorbijgestreefd door Oleg Deripaska. In de Forbeslijst van 2008 stond Deripaska inderdaad bovenaan met 28 miljard dollar.
Inhoud |
Abramovitsj verloor zijn moeder toen hij 18 maanden oud was. Zijn vader werd later bij een bouwongeval gedood, Abramovitsj was toen een kind van vier jaar. Geadopteerd door zijn oom van vaders zijde en opgevoed door zijn joodse familie in het ruwe milieu van de autonome republiek Komi in Noordwest-Rusland, heeft Abramovitsj ontbering in significant succes kunnen omzetten. Hij studeerde aan het industrieel instituut van Oechta, waarna hij dienst deed in het Rode Leger.
Bij de privatisering van de staatsbedrijven van de voormalige Sovjet-Unie in 1995 kreeg Abramovitsj samen met Boris Berezovski een meerderheidsbelang in Sibneft, de derde oliemaatschappij van Rusland, gevestigd in Omsk. Deze aankoop wordt algemeen als oneerlijk gezien vanwege het lage bedrag dat ervoor betaald werd: door middel van 3 staatsveilingen verkocht de overheid haar belang van 51% van de aandelen voor ongeveer 200 miljoen USD, terwijl de geschatte waarde vele malen hoger was. Berezovski verkocht zijn aandelen in 2000 aan Abramovitsj toen hij vanwege zijn politieke aspiraties plotseling te maken kreeg met aanklachten door de Russische staat en het land ontvluchtte. Later liet hij Abramovitsj aanklagen omdat hij destijds een te laag bedrag voor zijn aandelenpakket had gekregen.
Abramovitsj maakte er in het verleden geen geheim van dat hij graag zijn aandeel in Sibneft wilde verkopen om hierdoor zijn geld Rusland uit te krijgen en in zijn geliefde Verenigd Koninkrijk te gaan wonen, al was het alleen maar omdat hij vreesde dat hij na Chodorkovski zelf aan de beurt zou zijn.
In september 2005 verkocht Abramovitsj, via zijn holding Millhouse Capital, 72.7% van Sibneft voor 13,01 miljard dollar aan het door de Russische overheid gecontroleerde Gazprom. Dit was de grootste transactie in de Russische geschiedenis en de overheid sloot hiervoor met 12 miljard USD tevens de grootste lening in de Russische geschiedenis af. Eerder verkocht Abramovitsj al zijn aandelen in Aeroflot (Ruslands grootste luchtvaartmaatschappij), RusPromAvto (Ruslands grootste autobedrijf), RUSAL (Ruslands grootste aluminiumproducent, 2e grootste van de wereld) en nog een aantal andere bedrijven. Abramovitsj is naar eigen zeggen overigens niet van plan om Rusland de rug toe te keren. Hij heeft er nog diverse andere investeringen, een aantal liefdadigheidsinstellingen. In 2006 liet hij weten een aandeel te willen in de Evrazgroep.
Abramovitsj is gouverneur van het Russische autonome district Tsjoekotka, waar hij zeer veel heeft geïnvesteerd in de economie, bevolking en publieke functies en waar Sibneft ook een aantal aardgasvelden exploiteert. Hij bestuurde in het verleden overigens Tsjoekotka meestal niet zelf, maar liet dat aan zijn vertegenwoordiger in de regio over. In 2004 kwamen er vanuit het Kremlin beschuldigingen dat er gefraudeerd zou zijn met de gelden van de regio, waardoor de regio veel meer kostte dan opleverde aan belastingopbrengsten en daardoor eigenlijk failliet was. Bewijs dat Abramovitsj hierbij betrokken was is echter niet geleverd. Hij zei na de verkoop van Sibneft positief te staan tegenover een tweede termijn als gouverneur van Tsjoekotka, als Poetin hem wil benoemen, alhoewel hij eerder aangaf dit liever niet te willen, 'omdat het te veel geld kost'. In oktober werd hij inderdaad opnieuw benoemd voor een tweede termijn als gouverneur tot 2008. Hiermee behoudt hij zijn onschendbaarheid in Rusland. Eind 2006 liet zijn woordvoerder echter weten dat Abramovitsj per direct stopt als gouverneur "omdat zijn taak in Tsjoekotka is volbracht". Abramovitsj gebruikte Tsjoekotka namelijk als belastingparadijs om geen belastingen over zijn miljardeninkomsten te hoeven betalen. In 2003 werd de federale wet die hiervoor ruimte bood echter veranderd, waarop deze mogelijkheid verdween. Poetin liet hem echter in februari 2007 weten dat hij voor een derde termijn is benoemd als gouverneur. Begin juli 2008, bijna twee maanden na het aantreden van de nieuwe president Medvedev, verklaarde hij opnieuw zijn voornemen om af te treden aan het Kremlin.
Overigens was eerder ook Viktor Vekselberg genomineerd voor deze positie, hetgeen er op wijst dat de Russische regering probeert om haar rijken binnen Rusland te houden, om het land wat mee te laten profiteren van hun rijkdom. Eerder (1996) werd olicharch Vladimir Potanin van Norilsk Nikkel al gouverneur van Tajmyr.
Abramovitsj is tot twee maal toe getrouwd geweest. Zijn tweede huwelijk duurde van 1991 tot 2007, waarna zijn tweede vrouw Irina Malandina omgerekend 300 miljoen USD kreeg van Abramovitsj. De 5 kinderen uit zijn tweede huwelijk worden door Malandina verzorgd.[1] Volgens de biograaf van Abramovitsj zat president Poetin achter de scheiding, omdat deze Abramovitsj als een soort van ambassadeur van Rusland zou zien en tevens bekend zou staan als een familieman. Abramovitsj, die werd gezien met het 23-jarige voormalige Russische model Daria Zjoekova, zou volgens de biograaf eerst niet achter de scheiding hebben gestaan, maar na een gesprek met Poetin plotseling wel.[2]
Op dit moment is Abramovitsj bezig om de duurste woning in de Britse geschiedenis te bemachtigen. Zestien appartementen gelegen in de chique Londense wijk Knightsbridge zullen verbouwd worden tot 1 woning. Na de totale verbouwing zal het acht verdiepingen tellende pand een waarde van ongeveer 150 miljoen pond, wat neer komt op 190 miljoen euro, moeten hebben.
In 2003 kocht Abramovitsj de Engelse voetbalclub Chelsea voor een symbolisch bedrag van 1 pond. Bijkomende voorwaarde was wel dat Abramovitsj alle schulden van Chelsea zou afbetalen en geld in de club zou steken zodat de club weer in de Engelse top zou meedraaien. De eerste grote aankoop die Abramovitsj deed was Damien Duff. Hij kocht deze speler voor maar liefst 18 miljoen Pond, wat neer komt op 23 miljoen euro, van Blackburn Rovers. Voor beide clubs betekende dit meteen een nieuw clubrecord qua transferbedrag. Het grote doel, na twee keer Engels kampioen geweest te zijn in de Abramovitsj tijd, is om de Champions League te winnen. In 2006 en 2007 werd al de halve finale bereikt, maar nooit de zo felbegeerde finale zelf. In 2008 is Chelsea er wel in geslaagd om zo felbegeerde finale te bereiken. Maar ook deze keer heeft Abramovitsj zijn doelstelling niet gehaald. Zijn Chelsea verloor namelijk in Moskou op 21 mei na strafschoppen van Manchester United. Abramovitsj beschouwt Chelsea als zijn kindje en hij heeft dan ook toegezegd de club te blijven steunen in de toekomst.
| Bronnen, noten en/of referenties: |
|