Wolfraam is een scheikundig element met symbool W en atoomnummer 74. Het is een grijswit overgangsmetaal.
Inhoud |
Het bestaan van wolfraam werd in 1779 voor het eerst verondersteld door de Engelse alchemist Peter Woulfe na het onderzoeken van het mineraal wolframiet. Een aantal jaar later waren de Spaanse chemici José Elhuyar en Fausto Elhuyar in staat om wolfraam uit wolframiet te isoleren door het te reduceren met koolstof.
De naam wolfraam is een samentrekking van wolf en rahm (room, oude benaming voor schuim) zo genoemd omdat het een 'vretend schuim' vormt bij de tinbereiding. In andere talen zoals het Engels wordt vaak de naam tungsten of een daarvan afgeleide naam gebruikt. Hierbij wordt verwezen naar de Zweedse uitdrukking tung sten, dat zware steen betekent.
De bekendste industriële toepassing van wolfraam is het gloeidraadje in gloeilampen. Het extreem hoge smeltpunt (hoogste van alle elementen na koolstof) maakt het hiervoor zeer geschikt. Andere toepassingen van wolfraam zijn:
Wolfraam heeft van alle metalen het hoogste smeltpunt (3407 °C) en is goed bestand tegen corrosie. Alleen sommige minerale zuren zijn in staat het metaal aan te tasten. Bij blootstelling aan de lucht vormt het een beschermende oxidelaag. In legeringen kan toevoeging van een kleine hoeveelheid wolfraam de hardheid sterk doen toenemen. Wolfraam heeft ook een zeer hoog atoomnummer waardoor het geschikt is als anodemateriaal in een röntgenbuis.
De meest voorkomende wolfraam bevattende mineralen zijn wolframiet, scheeliet, ferberiet en huebneriet. Grote hoeveelheden hiervan worden aangetroffen in China (75% van de wereldproductie), Bolivia, het westen van de Verenigde Staten, Oostenrijk, Portugal, Rusland en Zuid-Korea. Op commerciële basis wordt wolfraam gewonnen door het oxide te reduceren met waterstof of koolstof.
| Meest stabiele isotopen | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| Iso | RA (%) | Halveringstijd | VV | VE (MeV) | VP |
| 180W | 0,120 | 1,8×1018 j | α | 2,516 | 176Hf |
| 181W | syn | 121,2 d | EV | 0,188 | 181Ta |
| 182W | 26,498 | stabiel met 108 neutronen | |||
| 183W | 14,314 | stabiel met 109 neutronen | |||
| 184W | 30,642 | stabiel met 110 neutronen | |||
| 185W | syn | 75,1 d | β | 0,433 | 185Re |
| 186W | 28,426 | stabiel met 112 neutronen | |||
In de natuur komen vier stabiele isotopen en één radioactieve isotoop voor met een extreem lange halfwaardetijd zodat ze als stabiel kunnen worden beschouwd. Daarnaast zijn er nog een 25-tal minder stabiele isotopen bekend.
Wolfraam is een volkomen veilig metaal. Er zijn geen speciale voorzorg- en veiligheidsmaateregelen bij het gebruik en verwerken van Wolfraam noodzakelijk
| Chemische elementen en isotopen |
|---|
|
Periodiek systeem: Standaard · Alternatief · Elektronenconfiguratie |
