Hallerowie, Hallerowie von Hallenburg – polska rodzina o niemieckich korzeniach, która w wiekach XV-XX odegrała znaczącą rolę w historii Polski. Przydomka szlacheckiego von Hallenburg używa od roku 1795.
Spis treści |
Protoplastą rodu był Jan (Johann) Haller (1467-1525), drukarz, księgarz i wydawca, który przybył do Krakowa w 1482 roku. Miał trzech synów. Byli to:
Stefan Haller (1535-1592), syn Stefana Hallera, był kupcem i członkiem Rady Miejskiej Krakowa.
Józef Antoni Haller (1725-1785) – kupiec, pierwszy z Hallerów, który wziął za żonę etniczną Polkę, potomkinię polskiego krakowskiego rodu patrycjuszy, Marcjannę Laskiewicz. Miał z nią czterech synów i trzy córki.
Martin Aloys Haller, trzeci syn Józefa Antoniego, żonaty z Petronellą Bartsch, otrzymał 3 sierpnia 1793 z rąk cesarza rzymskiego, Franciszka II tytuł szlachecki Ritter Haller von Hallenburg. Od tego momentu ród Hallerów zaczął używać nazwiska Haller von Hallenburg.
Józef Haller von Hallenburg (starszy) (1783-1850), syn Martina Aloysa, był posiadaczem ziemskim i w latach 1836-1839 przewodniczącym Senatu Wolnego Miasta Krakowa. Z małżeństwa z Elżbietą Gorczyńską miał czterech synów i córkę.
Miał syna Cezarego Emila Hallera (1822-1915) ziemianina, działacza politycznego, powstańca krakowskiego i styczniowego, więźnia austriackiego, posła lwowskiego.
Jego synem też był Henryk Haller von Hallenburg (1831 - 1888) – uczestnik powstania styczniowego, ziemianin, finansista.
Władysław Haller von Hallenburg – syn Józefa, ojciec gen. Stanisława Hallera von Hallenburga, opisanego poniżej.
Henryk Haller von Hallenburg (1831-1888), syn Józefa, uczestnik powstania styczniowego, ziemianin, finansista.
Był właścicielem majątku ziemskiego Jurczyce koło Krakowa (dawna Galicja), tercjarzem franciszkańskim, należał do sodalicji mariańskiej.
W roku 1882 wraz z całą rodziną przeniósł się do Lwowa przyjmując status mieszczański. Od 1879 pełnił funkcję dyrektora Towarzystwa Kredytowego Ziemskiego we Lwowie. Pochowany został na Cmentarzu Rakowickim w Krakowie.
Z małżeństwa z Olgą z Tretterów miał 3 synów. Byli to:
Stanisław Haller von Hallenburg (1872-1940) – syn Władysława Hallera von Hallenburga, polityk i generał, uczestnik wojny polsko-bolszewickiej, zamordowany przez NKWD w Charkowie.
Józef Haller von Hallenburg (młodszy) (1873-1960) – syn Henryka Hallera von Hallenburga, brat stryjeczny gen. Stanisława Hallera von Hallenburga, generał broni Wojska Polskiego, legionista, harcmistrz, Przewodniczący ZHP, działacz polityczny i społeczny.
Jego młodszy brat; kapitan Cezary Haller (1875-1919) oficer, działacz polityczny, poseł na Sejm, zginął 26 stycznia 1919 – przegranej bitwie z oddziałami czeskimi pod Kończycami Wielkimi w gminie Hażlach w powiecie cieszyńskim,
Po II wojnie światowej rodzina Hallerów rozjechała się po świecie, niektórzy trafili nawet do Australii. Obecnie Hallerowie von Hallenburg, z których wielu powróciło do kraju, mieszkają przede wszystkim w Katowicach i Krakowie. Piszą się "Haller de Hallenburg".
