Itō Hirobumi 伊藤 博文 ur. 16 października 1841 w Hagi, zm. 26 października 1909 w Harbinie. Pierwszy premier Japonii.
Itō Hirobumi pochodził z rodziny chłopskiej. Jego ojciec, Hayashi Jūzō w 1846 opuścił rodzinną wieś Tsukari by szukać szczęścia w stolicy hanu Chōshū, Hagi, gdzie w 1849 sprowadził rodzinę. Itō miał wówczas osiem lat i nosił imię Risuke. Później będzie nosił jeszcze wiele innych imion, m.in. Shunsuke, a imieniem Hirobumi zacznie się posługiwać dopiero od września 1868.
W 1854 ubogi samuraj o nazwisku Itō Naoemon, nie mając naturalnego dziedzica usynowił Hayashiego. Dzięki temu nasz bohater mógł zostać adiutantem Kido Takayoshiego, studentem Yoshidy Shōina i przez kilka miesięcy (1863-1864) studiować także na University College London w Anglii. Jednak na wieść o blokadzie cieśniny Shimonoseki Itō wrócił do Japonii i w dowód uznania za prowadzoną wówczas działalność dyplomatyczną znalazł się w nowym rządzie centralnym po przywróceniu władzy cesarskiej 3 stycznia 1868 roku w okresie restauracji Meiji.
Itō Hirobumi był gubernatorem prefektury Hyōgo (1868–1869), posłem podczas misji Iwakury do USA i Europy, radcą stanu (1873–1885) i ministrem przemysłu (1873–1878). Był także przeciwnikiem inwazji na Koreę w 1873 i Formozę w 1875. Jako zaufany Ōkubo Toshimichiego został ministrem spraw wewnętrznych (1878–1882). Był twórcą japońskiego systemu gabinetowego i w 1885 został pierwszym premierem Japonii. Funkcję tę pełnił czterokrotnie:
Pełnił również funkcję przewodniczącego Tajnej Rady Cesarskiej (1888–1890, 1891–1892, 1903–1905, 1909). Był głównym autorem konstytucji Meiji, przewodniczącym Izby Arystokracji (1890–1891), genrō, organizatorem i pierwszym przewodniczącym partii Seiyūkai (1900–1903).
Itō usiłował zapobiec wojnie japońsko-rosyjskiej, jednak po jej zakończeniu został pierwszym gubernatorem generalnym Korei (1905–1909). W 1907 otrzymał tytuł książęcy. Zginął w Harbinie zastrzelony przez koreańskiego działacza niepodległościowego, An Jung-geuna. Jak na ironię, wraz z jego śmiercią przestała istnieć w najwyższych sferach rządowych Japonii jakakolwiek opozycja wobec planów aneksji Korei. Pół roku później gubernatorem generalnym Korei został protegowany Yamagaty Aritomo, minister sił lądowych Terauchi Masatake, który 22 sierpnia 1910 zmusił koreański rząd do podpisania traktatu o aneksji Korei przez Japonię.
| Poprzednik Inoue Kaoru |
minister spraw zagranicznych Japonii 1887—1888 |
Następca Ōkuma Shigenobu |
